GS.TS Nguyễn Trung Kiên, Hiệu trưởng Trường Đại học Y Dược Cần Thơ, trao Thư cảm ơn các Báo cáo viên đã tham gia báo cáo và đóng góp chuyên môn tại chương trình
Phát biểu khai mạc hội thảo, GS.TS Nguyễn Trung Kiên, Hiệu trưởng Trường Đại học Y Dược Cần Thơ cho biết, trong bối cảnh các cơ sở giáo dục đại học từng bước thực hiện tự chủ, việc đa dạng hóa nguồn lực tài chính, đặc biệt từ các chương trình hỗ trợ phát triển chính thức (ODA), các dự án hợp tác và tài trợ quốc tế, có ý nghĩa quan trọng đối với sự phát triển bền vững của Nhà trường.
Theo GS.TS Nguyễn Trung Kiên, từ năm 2017, Trường Đại học Y Dược Cần Thơ là một trong những cơ sở giáo dục đại học thực hiện tự chủ nhóm 1, tự bảo đảm toàn bộ chi đầu tư và chi thường xuyên. Điều này đặt ra yêu cầu phải chủ động tìm kiếm thêm các nguồn lực bên ngoài nhằm phục vụ nâng cao chất lượng đào tạo, nghiên cứu khoa học, phát triển nguồn nhân lực và đầu tư cơ sở vật chất.
GS.TS Nguyễn Trung Kiên, Hiệu trưởng Trường Đại học Y Dược Cần Thơ phát biểu khai mạc Hội thảo
Hiệu trưởng Trường Đại học Y Dược Cần Thơ cho biết, thời gian qua Nhà trường đã tham gia và thụ hưởng một số chương trình hợp tác quốc tế như các dự án với Phái đoàn Wallonie-Bruxelles (Vương quốc Bỉ), dự án COIL với Đại học HOGENT (Bỉ), dự án FHF trong lĩnh vực nhãn khoa cùng một số chương trình khác. Tuy nhiên, phần lớn các dự án này được triển khai thông qua Bộ Y tế hoặc các đơn vị chủ trì khác, trong khi số lượng dự án do chính các đơn vị chuyên môn, giảng viên và nghiên cứu viên của Nhà trường chủ động đề xuất còn hạn chế. Đây cũng là lý do Nhà trường tổ chức hội thảo nhằm trang bị thêm kiến thức, kỹ năng cho đội ngũ cán bộ, giảng viên trong việc tiếp cận các chương trình tài trợ quốc tế.
GS.TS Nguyễn Trung Kiên bày tỏ kỳ vọng thông qua các nội dung trao đổi tại hội thảo, cán bộ, giảng viên sẽ tích lũy thêm kinh nghiệm trong việc xây dựng ý tưởng, chuẩn bị hồ sơ dự án, từng bước hình thành các đề xuất hợp tác phù hợp với định hướng phát triển của nhà trường, đáp ứng yêu cầu của các tổ chức tài trợ quốc tế, qua đó mở rộng các hoạt động trao đổi học thuật, nghiên cứu khoa học, hội nghị, hội thảo quốc tế trong những năm tiếp theo.
Ông Pierre Du Ville, Trưởng Phái đoàn Wallonie-Bruxelles tại Việt Nam chia sẻ về nội dung “Tiếp cận thông tin các chương trình tài trợ của Wallonie - Bruxelles”
Chia sẻ tại hội thảo, ông Pierre Du Ville, Trưởng Phái đoàn Wallonie-Bruxelles tại Việt Nam, giới thiệu tổng quan về hệ thống hợp tác giữa Liên bang Wallonie-Bruxelles (Vương quốc Bỉ) với Việt Nam trong lĩnh vực giáo dục đại học, nghiên cứu khoa học và đổi mới sáng tạo.
Theo ông Pierre Du Ville, hợp tác giữa Wallonie-Bruxelles và Việt Nam được triển khai liên tục từ những năm 1990 và từng bước mở rộng thông qua các chương trình hợp tác ba năm một lần do Ủy ban Thường trực hỗn hợp giữa hai bên xây dựng. Trong giai đoạn hợp tác 2025-2027, hai bên đang triển khai 17 dự án tập trung vào hai nhóm nội dung chính là hợp tác học thuật, khoa học và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao; đồng thời thúc đẩy các chương trình về môi trường, biến đổi khí hậu, đổi mới sáng tạo, y tế, văn hóa và cộng đồng Pháp ngữ.
Đại diện Phái đoàn Wallonie-Bruxelles cho biết, trong hơn ba thập niên hợp tác, đã có khoảng 820 dự án được triển khai, hơn 850 học viên Việt Nam nhận học bổng của Wallonie-Bruxelles và trên 2.000 lượt chuyên gia của hai bên tham gia các hoạt động trao đổi chuyên môn. Nhiều chương trình tập trung vào nghiên cứu ứng dụng, phát triển công nghệ, nông nghiệp bền vững, thích ứng với biến đổi khí hậu, y tế cộng đồng và đào tạo nguồn nhân lực.
Ông Pierre Du Ville cũng giới thiệu quy trình xây dựng và lựa chọn các dự án hợp tác. Theo đó, các đề xuất phải bảo đảm phù hợp với ưu tiên phát triển của cả Việt Nam và Wallonie-Bruxelles, gắn với các Mục tiêu phát triển bền vững (SDGs) của Liên hợp quốc, đồng thời phải được các đối tác ở cả hai phía cùng xây dựng và nộp hồ sơ bằng tiếng Anh hoặc tiếng Pháp. Các dự án được đánh giá dựa trên tính khả thi, hiệu quả sử dụng nguồn lực, mục tiêu cụ thể, hệ thống chỉ số đánh giá kết quả và kế hoạch triển khai rõ ràng.
PGS.TS Phạm Minh Đức - Trưởng Phòng KHCN và Đổi mới sáng tạo, Đại học Cần Thơ chia sẻ kinh nghiệm
Ở góc độ triển khai các dự án ODA quy mô lớn, PGS.TS Phạm Minh Đức, Đại học Cần Thơ chia sẻ kinh nghiệm thực hiện các chương trình hợp tác với Cơ quan Hợp tác quốc tế Nhật Bản (JICA).
Theo PGS.TS Phạm Minh Đức, trong nhiều năm qua, Trường Đại học Cần Thơ đã triển khai đồng thời các dự án vốn vay ODA và dự án hỗ trợ kỹ thuật của JICA với tổng giá trị hàng nghìn tỷ đồng, góp phần nâng cấp cơ sở vật chất, phát triển nguồn nhân lực, tăng cường năng lực nghiên cứu khoa học và quản trị đại học.
Từ quá trình triển khai thực tế, ông cho rằng việc chuẩn bị dự án cần bắt đầu từ việc xác định đúng nhu cầu phát triển của đơn vị, xây dựng nhóm chuyên trách, chuẩn bị nguồn lực đối ứng và chủ động tìm kiếm đối tác quốc tế ngay từ giai đoạn hình thành ý tưởng. Khung dự án cần làm rõ bối cảnh, vấn đề đặt ra, khoảng trống về khoa học - công nghệ, mục tiêu, kết quả kỳ vọng, vai trò của từng đối tác cũng như sự phù hợp với chiến lược phát triển của đơn vị và yêu cầu của nhà tài trợ.
Chia sẻ thêm về kinh nghiệm quản lý dự án, PGS.TS Phạm Minh Đức cho biết công tác tổ chức thực hiện cần được chuẩn bị đồng bộ từ cơ cấu ban quản lý, kế hoạch giải ngân, mua sắm, đào tạo nhân lực đến cơ chế giám sát, đánh giá kết quả. Bên cạnh đó, việc duy trì mối quan hệ hợp tác lâu dài với các đối tác quốc tế cũng là yếu tố quan trọng giúp hình thành các dự án tiếp theo.
ThS. Đinh Thị Hiền Vân, Phó Trưởng phòng Khoa học Công nghệ và Hợp tác Phát triển, Trường Đại học Dược Hà Nội, trình bày chuyên đề “Kỹ năng viết, vận động và quản lý dự án ODA, dự án của các tổ chức phi chính phủ nước ngoài (INGO)
Ở góc độ quản lý các chương trình ODA và viện trợ phi chính phủ nước ngoài, Thạc sĩ Đinh Thị Hiền Vân, Trường Đại học Dược Hà Nội, cho rằng vận động tài trợ không chỉ là quá trình tìm kiếm nguồn vốn mà cần được đặt trong chiến lược phát triển dài hạn của cơ sở giáo dục.
Theo Thạc sĩ Đinh Thị Hiền Vân, trước khi xây dựng đề xuất dự án, các đơn vị cần xác định rõ nhu cầu phát triển, nghiên cứu kỹ chiến lược của quốc gia, định hướng của ngành và lĩnh vực ưu tiên của từng nhà tài trợ. Đồng thời, cần trả lời rõ những vấn đề mà dự án hướng đến giải quyết, khoảng trống về năng lực, quy mô đầu tư và đối tượng thụ hưởng để bảo đảm tính phù hợp của đề xuất.
Báo cáo viên cũng lưu ý, khi xây dựng hồ sơ dự án, các mục tiêu cần cụ thể, có khả năng đo lường và gắn với các chỉ số đánh giá rõ ràng. Nhà tài trợ thường quan tâm nhiều hơn đến kết quả và tác động lâu dài của dự án thay vì chỉ tập trung vào các hoạt động triển khai. Do đó, các đề xuất cần chứng minh được tính bền vững, khả năng duy trì kết quả sau khi kết thúc dự án cũng như giá trị bổ sung mà đối tác quốc tế mang lại.
Theo Thạc sĩ Đinh Thị Hiền Vân, kinh nghiệm thực tiễn cho thấy một dự án ODA hoặc viện trợ quốc tế thành công không chỉ phụ thuộc vào ý tưởng mà còn dựa trên sự phù hợp với chiến lược phát triển của quốc gia, của cơ sở giáo dục, định hướng ưu tiên của nhà tài trợ, năng lực xây dựng dự án và khả năng tổ chức thực hiện sau khi được phê duyệt. Vì vậy, các trường đại học cần chuyển từ tư duy tìm kiếm nguồn tài trợ sang chủ động xây dựng quan hệ hợp tác, cùng đối tác giải quyết các vấn đề phát triển và tạo ra giá trị bền vững.
Theo Ban Tổ chức, hội thảo là hoạt động nhằm hỗ trợ đội ngũ cán bộ quản lý, giảng viên và nghiên cứu viên của Trường Đại học Y Dược Cần Thơ cập nhật thông tin về các chương trình hợp tác quốc tế, nâng cao kỹ năng xây dựng, vận động và quản lý dự án. Đây cũng là cơ sở để nhà trường từng bước mở rộng mạng lưới hợp tác với các tổ chức, trường đại học và cơ quan quốc tế, góp phần huy động thêm nguồn lực phục vụ đào tạo, nghiên cứu khoa học và phát triển Nhà trường trong giai đoạn tới.
Một số hình ảnh tại Hội thảo “Tiếp cận các nguồn tài trợ và chuẩn bị hồ sơ dự án”:
PGS.TS Đỗ Thị Thảo, Phó Trưởng Khoa Răng Hàm Mặt, Trường Đại học Y Dược Cần Thơ, trình bày chuyên đề về kinh nghiệm tiếp cận Quỹ VinFuture và quy trình chuẩn bị hồ sơ đăng ký
