Giáo sư Trần Đông A (sinh năm 1941, quê tỉnh Nam Định) từng là phó giám đốc Bệnh viện Nhi đồng 2; đại biểu Quốc hội các khóa XI, XII; ủy viên Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam.
Ông dành phần lớn cuộc đời cho sự nghiệp y khoa và góp phần xây dựng đội ngũ y bác sĩ Bệnh viện Nhi đồng 2. Ông có 105 đề tài đã báo cáo và in trên báo y khoa Việt Nam và quốc tế, trong đó có bài ghép gan trẻ em đầu tiên tại TP.HCM.
Hiện nay ông là cố vấn chuyên môn cao cấp của Bệnh viện Nhi đồng 2, phụ trách chương trình ghép tạng trẻ em của bệnh viện.
Năm 2006, ông được Chủ tịch nước trao tặng Huân chương Lao động hạng nhất, danh hiệu Anh hùng Lao động thời kỳ đổi mới (2008), danh hiệu Thầy thuốc nhân dân (2006).
Từ cách nay gần 40 năm (1988), ca phẫu thuật ghi dấu ấn của GS.TS.BS. Trần Đông A là tách cặp song sinh Việt - Đức, trong bối cảnh nền y tế của Việt Nam còn nhiều khó khăn. Thời điểm đó, cả thế giới chỉ có 6 ca mổ song sinh dính liền được thực hiện thành công và mổ tách cặp song sinh Việt - Đức là ca thứ 7.
Từ ca phẫu thuật lịch sử với hơn 60 y - bác sĩ, trở thành tâm điểm quốc tế này, năm 1991, sách Kỷ lục Guinness vinh danh ông. Báo chí nước ngoài đã bình luận Ca mổ Việt - Đức tại Bệnh viện Từ Dũ (TP HCM) ngoài tài năng của ê-kíp phẫu thuật còn là bài học về những điều kỳ diệu của cuộc sống, bài học về lòng kiên định, sự quyết tâm của ngành y tế Việt Nam… Bởi, ca mổ đã được thực hiện trong hoàn cảnh cực kỳ khó khăn của Việt Nam, về mọi mặt…
Năm 2020, GS.TS.BS. Trần Đông A tiếp tục ghi dấu ấn lớn khi giữ vai trò cố vấn chuyên môn cho ca mổ bóc tách dính liền Trúc Nhi - Diệu Nhi tại Bệnh viện Nhi Đồng Thành phố (TP HCM).
Ca mổ là một trong 10 sự kiện nổi bật của TP HCM và cũng là sự kiện tiêu biểu trong top 10 sự kiện khoa học - công nghệ vào năm đó. Tổ chức Kỷ lục Việt Nam đã xác nhận với tên "Ca đại phẫu thuật phức tạp với đội ngũ y - bác sĩ tham gia nhiều nhất Việt Nam để mổ tách dính vùng bụng chậu cho cặp song sinh".
Không dừng lại ở những kỷ lục, thầy thuốc Trần Đông A còn đóng góp không mệt mỏi trong việc xây dựng các Luật Y tế, Luật BHYT, Luật Ghép tạng… Ông được trao tặng Huân chương Lao động, danh hiệu Thầy thuốc Nhân dân, danh hiệu Anh hùng Lao động thời kỳ đổi mới vì những cống hiến to lớn. Đến nay, dù ở tuổi ngoài 80 song ông vẫn như "cánh chim không mỏi", miệt mài dành tâm trí cho nghề và truyền năng lượng cho thế hệ trẻ.
Dù tuổi cao, giáo sư Đông A vẫn tập thể dục đều đặn và đến giảng đường giảng dạy cho sinh viên trường y. Ông cho rằng muốn đi chuyên sâu vào một nghề nặng cả về thể chất lẫn tinh thần như nghề y cần phải có ít nhất hai loại giải trí lành mạnh: thể chất và tinh thần.
Về thể chất, ông chọn quần vợt bởi môn thể thao này cần sự phối hợp nhịp nhàng giữa mắt nhìn, chạy, đứng, nghỉ rồi mới đánh bóng. Hễ không tập trung là đánh bóng ra ngoài hoặc đánh vào lưới, điều này cũng giống như bác sĩ lúc mổ phải tập trung tuyệt đối mới đảm bảo an toàn cho người bệnh.
Lâu nay ông tập cho mình thói quen ngủ sớm khoảng 20h tối, 3h sáng thức dậy uống một ly cà phê, đọc sách, làm việc; 5h sáng tập thể dục; 6h ăn sáng và 7h có mặt ở cơ quan họp giao ban nghe báo cáo các ca khó để cho ý kiến.
"Tính đến nay tôi đã có hơn 50 năm gắn bó với ngành y. Nhiều vị lãnh đạo thường gặp hay động viên tôi phải tiếp tục cống hiến cho ngành y tế TP.HCM và cả nước. Tôi chỉ cười và nói rằng khi sức khỏe còn đảm bảo, đầu óc còn sáng suốt tôi sẽ còn cống hiến hết mình. Còn ngược lại, tôi xin nghỉ. Điều này không phải là thoái thác mà nghỉ để đảm bảo ích lợi cho người bệnh và vì sinh mạng của trẻ thơ", ông chia sẻ.
Theo báo Tuổi trẻ
